-
This is default featured slide 1 title
Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by NewBloggerThemes.com.
-
This is default featured slide 2 title
Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by NewBloggerThemes.com.
-
This is default featured slide 3 title
Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by NewBloggerThemes.com.
-
This is default featured slide 4 title
Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by NewBloggerThemes.com.
-
This is default featured slide 5 title
Go to Blogger edit html and find these sentences.Now replace these sentences with your own descriptions.This theme is Bloggerized by NewBloggerThemes.com.
рднाрд░рдд рдоें рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рддрдеा рдл्рд░ांрд╕ीрд╕िрдпों рдХा рдЖрдЧрдорди
рднाрд░рдд рдоें рдпूрд░ोрдкीрдп рдЖрдЧрдорди
рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдХा рднाрд░рдд рдЖрдЧрдорди - рдм्рд░िрдЯेрди рдХे рд╡्рдпाрдкाрд░िрдпों рдХो рднी рднाрд░рдд рдХे рд╕ाрде рд╡्рдпाрдкाрд░ рдХрд░рдиे рдХी рддीрд╡्рд░ рдЗрдЪ्рдЫा рдеी. рдЗрд╕ рд╣ेрддु 31 рджिрд╕ंрдмрд░ 1600 рдИрд╕рд╡ी рдХो рдЗंрдЧ्рд▓ैंрдб рдХे 100 рд╡्рдпाрдкाрд░िрдпों рдиे рд▓ंрджрди рдоें рдИрд╕्рдЯ рдЗंрдбिрдпा рдХंрдкрдиी рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी. рдЗंрдЧ्рд▓ैंрдб рдХी рдорд╣ाрд░ाрдиी рдПрд▓िрдЬाрдмेрде рдиे 15 рд╡рд░्рд╖ों рдХे рд▓िрдП рдЗрд╕ рдХंрдкрдиी рдХो рдкूрд░्рд╡ी рджेрд╢ों рдХे рд╕ाрде рд╡्рдпाрдкाрд░ рдХрд░рдиे рдХा рдПрдХ рдЕрдзिрдХाрд░ рдк्рд░рджाрди рдХрд░ рджिрдпा. 1608 рдИрд╕्рд╡ी рдоें рд╣ॉрдХिंрд╕ рдЬрд╣ांрдЧीрд░ рдХे рджрд░рдмाрд░ рдоें рдЖрдпा рдЬрд╣ांрдЧीрд░ рдиे рдЙрд╕े рд╕ूрд░рдд рдоें рд╡्рдпाрдкाрд░िрдХ рдлैрдХ्рдЯ्рд░ी рдЦोрд▓рдиे рдХी рдЕрдиुрдорддि рджे рджी. 1615 рдИрд╕рд╡ी рдоें рдЯॉрдорд╕ рд░ो рдоुрдЧрд▓ рджрд░рдмाрд░ рдоें рдЖрдпा рдЗрд╕рдХे рдк्рд░рдпाрд╕ों рд╕े рд╕ूрд░рдд, рдЖрдЧрд░ा, рдЕрд╣рдорджाрдмाрдж рдФрд░ рднाрдбोंрдЪ рдоें рдХोрдаिрдпां (рдлैрдХ्рдЯ्рд░ी) рд╕्рдеाрдкिрдд рдХрд░рдиे рдоें рд╕рдлрд▓ рд╣ुрдП. 1617 рдИрд╕्рд╡ी рдоें рдорд╕рд▓ीрдкрдЯ्рдЯрдирдо рдоैं рдлैрдХ्рдЯ्рд░ी рдХाрдпрдо рдХी рдЧрдпी. 1640 рдоें рдл्рд░ांрд╕िрд╕ рдиे рдЪंрдж्рд░рдЧिрд░ी рдХे рд░ाрдЬा рд╕े рдкूрд░्рд╡ी рд╕рдоुрдж्рд░ рддрдЯ рдкрд░ рднूрдоि рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░ рдордж्рд░ाрд╕ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी. рдЗрд╕ рдХोрдаी рдХा рдиाрдо рдлोрд░्рдЯ рд╕ेंрдЯ рдЬॉрд░्рдЬ рд░рдЦा рдЧрдпा рдпрд╣ рдоुрдЦ्рдпाрд▓рдп рдХे рд░ूрдк рдоें рд╕рдмрд╕े рдорд╢рд╣ूрд░ рд╡्рдпाрдкाрд░िрдХ рдХेंрдж्рд░ рдмрди рдЧрдпा.1650 рдИ. рдоें рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдХो рдмंрдЧाрд▓ рдоें рднी рд╡्рдпाрдкाрд░ рдХрд░рдиे рдХी рдЕрдиुрдорддि рдоिрд▓ рдЧрдИ. рдмंрдЧाрд▓ рдоें рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬी рд╡्рдпाрдкाрд░ рдИрд╕्рдЯ рдЗंрдбिрдпा рдХंрдкрдиी рдХो рдЕрдкрдиे рджेрд╢ рдХी рд╕рд░рдХाрд░ рд╕े рднी рд╕рдордп-рд╕рдордп рдкрд░ рд╡ांрдЫिрдд рд╕рд╣рдпोрдЧ рдоिрд▓рддा рд░рд╣ा. рдХोрд▓рдХाрддा, рдЪेрди्рдирдИ рддрдеा рдоुंрдмрдИ рдХंрдкрдиी рдХे рддीрди рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡्рдпाрдкाрд░िрдХ рдХेंрдж्рд░ рд╣ो рдЧрдП.
рднाрд░рдд рдоें рдл्рд░ांрд╕ीрд╕िрдпों рдХा рдЖрдЧрдорди - рднाрд░рдд рдоें рдл्рд░ांрд╕ीрд╕ी рд╡्рдпाрдкाрд░ी рд╕рдмрд╕े рдмाрдж рдоें рдЖрдП. рд╕рди 1664 рдоें рдл्рд░ांрд╕ीрд╕ी рдИрд╕्рдЯ рдЗंрдбिрдпा рдХंрдкрдиी рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी рдЧрдИ. 1669 рдл्рд░ांрд╕ीрд╕िрдпों рдиे рд╕ूрд░рдд рдоें рдЕрдкрдиी рдкрд╣рд▓ी рдлैрдХ्рдЯ्рд░ी рд╕्рдеाрдкिрдд рдХी. рдЙрди्рд╣ोंрдиे рднाрд░рдд рдХे рдкूрд░्рд╡ी рд╕рдоुрдж्рд░ рддрдЯ рдкрд░ рддंрдЬोрд░ рдХे рд╢ाрд╕рдХ рд╕े рдордж्рд░ाрд╕ (рдЪेрди्рдирдИ) рдХे рдиिрдХрдЯ рдПрдХ рд╕ाрдзाрд░рдг рд╕ा рдЧांрд╡ рдк्рд░ाрдк्рдд рдХिрдпा. рдпрд╣ी рдкрд░ рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдкांрдбिрдЪेрд░ी рдХी рдиींрд╡ рдбाрд▓ी рднाрд░рдд рдоें рдл्рд░ांрд╕ीрд╕ी рдмрд╕्рддिрдпों рдХा рд╕ंрд╕्рдеाрдкрдХ рдл्рд░ाрди्рдХोрдИ рдоाрд░्рдЯिрди рдеा. 1693 рдИрд╕рд╡ी рдоें рдбрдЪों рдиे рдкांрдбिрдЪेрд░ी рдкрд░ рдЕрдзिрдХाрд░ рдХрд░ рд▓िрдпा рдкрд░ 1697 рдИрд╕्рд╡ी рдоें рдпрд╣ рдкुрдиः рдл्рд░ांрд╕ीрд╕िрдпों рдХे рдЕрдзिрдХाрд░ рдоें рдЖ рдЧрдпा.
рднाрд░рдд рдоें рдпूрд░ोрдкिрдпों рдХा рдЖрдЧрдорди - рдкुрд░्рддрдЧाрд▓ी рддрдеा рдбрдЪो рдХा рдЖрдЧрдорди
рднाрд░рдд рдоें рдпूрд░ोрдкिрдпों рдХा рдЖрдЧрдорди
рдкुрд░्рддрдЧाрд▓िрдпों рдХा рднाрд░рдд рдоें рдЖрдЧрдорди
1505 рдИрд╕рд╡ी рдоें рдкुрд░्рддрдЧाрд▓ी рдкрд╢्рдЪिрдоी рддрдЯ рдкрд░ рдкрд╣ुंрдЪ рдЧрдП рд╕рдоुрдж्рд░ी рдоाрд░्рдЧ рдкрд░ рдкुрд░्рддрдЧाрд▓िрдпों рдХा рдкूрд░्рдг рдЕрдзिрдХाрд░ рд╣ो рдЧрдпा рдл्рд░ांрд╕िрд╕рдХो рдЖрд▓рдоिрдбा рднाрд░рдд рдоें рдкрд╣рд▓ा рдкुрд░्рддрдЧाрд▓ी рдЧрд╡рд░्рдирд░ рдеा, рд╡рд╣ 1505 рд╕े 1509 рдИрд╕्рд╡ी рддрдХ рднाрд░рдд рдоें рд░рд╣ा 1509 рдоें рдЙрд╕рдХी рд╣рдд्рдпा рдХрд░ рджी рдЧрдИ рдл्рд░ांрд╕िрд╕्рдХो рдЕрд▓्рдоीрдбा рдХा рдЙрдд्рддрд░ाрдзिрдХाрд░ी рдЕрд▓्рдлांрд╕ो рдбी рдЕрд▓рдмुрдХрдХрд░्рдХ рдеा 1509 рдоें рд╡рд╣ рднाрд░рдд рдХा рдЧрд╡рд░्рдирд░ рдиिрдпुрдХ्рдд рдХिрдпा рдЧрдпा. 1509 рд╕े 1515 рдИрд╕рд╡ी рддрдХ рд░рд╣ा.
рдЗрд╕ рджौрд░ाрди рдкुрд░्рддрдЧाрд▓ी рд╢рдХ्рддि рдХा рд╡िрд╕्рддाрд░ рд╣ुрдЖ рдЙрд╕рдиे 1510 рдИрд╕्рд╡ी рдоें рдЧोрд╡ा рдмंрджрд░рдЧाрд╣ рдкрд░ рдХрдм्рдЬा рдХрд░ рд▓िрдпा рдФрд░ рдкुрд░्рддрдЧाрд▓ी рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рдмрдиाрдпा. 1515 рдИрд╕рд╡ी рдоें рдЕрд▓рдмुрдХрдХрд░्рдХ рдХी рдоृрдд्рдпु рд╣ो рдЧрдИ. рдЙрд╕рдХे рдЙрдд्рддрд░ाрдзिрдХाрд░िрдпों рдиे рднी рдЙрд╕рдХी рдиीрддि рдХा рдЕрдиुрд╕рд░рдг рдХिрдпा рдФрд░ рдзीрд░े-рдзीрд░े рдоाрд▓ाрдмाрд░ рдХे рдкрд╢्рдЪिрдоी рддрдЯ рдЧोрд╡ा, рджрдорди-рджीрд╡, рд╕рд▓рдХोрдЯ рдФрд░ рдмेрд╕िрди рдкрд░ рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдХрдм्рдЬा рдХрд░ рд▓िрдпा.
рдбрдЪों рдХा рдЖрдЧрдорди - рдкुрд░्рддрдЧाрд▓िрдпों рдХे рдмाрдж рд╣ॉрд▓ेंрдб рдиिрд╡ाрд╕ी рдбрдЪ рднाрд░рдд рдЖрдП 1602 рдИрд╕рд╡ी рдоें рдпूрдиाрдЗрдЯेрдб рдбрдЪ рдИрд╕्рдЯ рдЗंрдбिрдпा рдХंрдкрдиी рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рдХी рдЙрдирдХी рд░ुрдЪि рд╡िрд╢ेрд╖рддा: рдкूрд░्рд╡ी рджेрд╢ों рдХे рдорд╕ाрд▓ों рдХे рд╡्рдпाрдкाрд░ рдоें рдеी рдЙрди्рд╣ोंрдиे рдмंрдЧाрд▓ рдмिрд╣ाрд░ рддрдеा рдЙрдб़ीрд╕ा рдоें рд╡्рдпाрдкाрд░िрдХ рдХोрдаीрдпां (рдлैрдХ्рдЯ्рд░ी ) рдЦोрд▓ी. рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдХोрдаिрдпां рдорд╕рд▓ीрдкрдЯ्рдЯрдирдо, рдЖंрдз्рд░ рдк्рд░рджेрд╢, рдкुрд▓िрдХрдЯ, рд╕ूрд░рдд, рдЪिрдирд╕ुрд░ा, рдХाрд╕िрдо рдмाрдЬ़ाрд░, рдмрдб़ा рдирдЧрд░, рдкрдЯрдиा, рдмाрд▓ाрд╕ोрд░, рдиाрдЧрдкрдЯ्рдЯрдирдо, рдЕрд╣рдорджाрдмाрдж , рдЖрдЧрд░ा рдФрд░ рдХोрдЪीрди рдоें рдЦुрд▓ी рдкрд░ рдзीрд░े-рдзीрд░े рдЕंрдЧ्рд░ेрдЬों рдиे рдЙрдирдХे рдЕрдзिрдХृрдд рдк्рд░рджेрд╢ों рдкрд░ рдЕрдкрдиा рдЕрдзिрдХाрд░ рдХрд░ рд▓िрдпा рдФрд░ 1759 рдИрд╕्рд╡ी рддрдХ рдбрдЪो рдХा рдк्рд░рднाрд╡ рд╕рдоाрдк्рдд рд╣ो рдЧрдпा.
рдЬॉрд░्рдбрди рдХे рд╢ाрд╣ рдХी рднाрд░рдд рдпाрдд्рд░ा рдкрд░ рд╣ुрдП 12 рд╕рдордЭौрддे
рдЬॉрд░्рдбрди рдХे рд╢ाрд╣ рдХी рднाрд░рдд рдпाрдд्рд░ा рдкрд░ рд╣ुрдП 12 рд╕рдордЭौрддे
рдЬॉрд░्рдбрди рдХे рд╢ाрд╣ рдЕрдм्рджुрд▓्рд▓ा рдж्рд╡िрддीрдп рдХी рднाрд░рдд рдХी рд░ाрдЬрдХीрдп рдпाрдд्рд░ा рдХे рдЕंрддिрдо рджिрди 1 рдоाрд░्рдЪ 2018 рдХो рджोрдиों рджेрд╢ों рдХे рдмीрдЪ рд╕ाрдорд░िрдХ, рд░рдгрдиीрддिрдХ рдФрд░ рд╡्рдпाрд╡рд╕ाрдпिрдХ рд╕ंрдмंрдзों рдХो рдордЬрдмूрдд рдХрд░рдиे рд╣ेрддु 12 рд╕рдордЭौрддे рдХिрдП рдЧрдП -рд╕рд╣рдорддि рдЬ्рдЮाрдкрдиों рд╕рдордЭौрддों рдХी рд╕ूрдЪी рдиिрдо्рди рд╣ै
рдЬॉрд░्рдбрди рдХे рд╢ाрд╣ рдХी рдоुрдЦ्рдп рдЬाрдирдХाрд░िрдпां
Current Affairs - рд╢рд╣рд░ी рд╡िрдХाрд╕ рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдоें рд╕рд╣рдпोрдЧ рдХे рд▓िрдП рдЬрд░्рдордиी рд╕े рдХрд░ाрд░ рдПрд╡ं рдоोрд░рдХ्рдХो рдХे рд╕ाрде рд░ेрд▓рд╡े рдоें рд╕рд╣рдпोрдЧ рд╕рдордЭौрддे рдХो рд╕्рд╡ीрдХृрддि
рд╢рд╣рд░ी рд╡िрдХाрд╕ рдХाрд░्рдпрдХ्рд░рдо рдоें рд╕рд╣рдпोрдЧ рдХे рд▓िрдП рдЬрд░्рдордиी рд╕े рдХрд░ाрд░
рдоोрд░рдХ्рдХो рдХे рд╕ाрде рд░ेрд▓рд╡े рдоें рд╕рд╣рдпोрдЧ рд╕рдордЭौрддे рдХो рд╕्рд╡ीрдХृрддि
рдЗрдЬрд░ाрдЗрд▓ рдХे рд╕ाрде рдлिрд▓्рдоों рдХे рдиिрд░्рдоाрдг рдХे рд╕рдордЭौрддे рдХा
рдЕрдиुрдоोрджрди
рдЗрдЬрд░ाрдЗрд▓ рдХे рд╕ाрде рдлिрд▓्рдоों рдХे рдиिрд░्рдоाрдг рдХे рд╕рдордЭौрддे рдХा
рдЕрдиुрдоोрджрди
рдЖрдзुрдиिрдХ рднाрд░рдд рдХा рдЗрддिрд╣ाрд╕ - рдЙрдд्рддрд░ рдоुрдЧрд▓ рд╢ाрд╕рдХ рддрдеा рдоुреЪрд▓ рдХाрд▓ рдХा рдкрддрди
рдЖрдзुрдиिрдХ рднाрд░рдд
рдЙрдд्рддрд░ рдоुрдЧрд▓ рд╢ाрд╕рдХ
рдЬрд░्рдордиी рдХे рд░ाрд╖्рдЯ्рд░рдкрддि рдХी рднाрд░рдд рдпाрдд्рд░ा рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдПрд╡ं рдорд╣рдд्рд╡
рднाрд░рдд-рдЬрд░्рдордиी рдоें рдордЬрдмूрдд рдж्рд╡िрдкрдХ्рд╖ीрдп рдЖрд░्рдеिрдХ рд╕рд╣рдпोрдЧ рд░рд╣ा рд╣ै। рдЬрд░्рдордиी рдпूрд░ोрдк рдоें рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд╡्рдпाрдкाрд░िрдХ рднाрдЧीрджाрд░ рдФрд░ рд╡िрд╢्рд╡ рдоें рдЫрдаा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд╡्рдпाрдкाрд░िрдХ рднाрдЧीрджाрд░ рд╣ै। рдЬрд░्рдордиी рдХे рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рд╡्рдпाрдкाрд░ рдоें рднाрд░рдд рдХो24рд╡ें рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд░рдЦा рдЧрдпा рдеा।рдЬрд░्рдорди рд╡िрд╢ेрд╖рдЬ्рдЮрддा рдирд╡ीрдХрд░рдгीрдп рдКрд░्рдЬा, рдХौрд╢рд▓ рд╡िрдХाрд╕, рд╕्рдоाрд░्рдЯ рд╕िрдЯी, рдкाрдиी рдФрд░ рдЕрдкрд╢िрд╖्рдЯ рдк्рд░рдмंрдзрди, рдирджिрдпों, рд░ेрд▓рд╡े рдЖрджि рдХी рд╕рдлाрдИрдЬैрд╕े рдЕрдзिрдХांрд╢ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоेंрднाрд░рдд рдХी рдоौрдЬूрджा рдк्рд░ाрдердоिрдХрддाрдУं рд╕े рдоेрд▓ рдЦाрддी рд╣ैं,рдЬो рдоूрд░्рдд, рдкрд░िрдгाрдо-рдЙрди्рдоुрдЦ рдкрд░िрдпोрдЬрдиाрдУ рдХे рд▓िрдП рд╕рд╣рдпोрдЧी рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ैं।
2016-17 рдоें рдж्рд╡िрдкрдХ्рд╖ीрдп рд╡्рдпाрдкाрд░ 18.76 рдЕрд░рдм рдЕрдоेрд░िрдХी рдбॉрд▓рд░ рдХा рдеा। 2016-17 рдоें, рднाрд░рдд рдиे рдЬрд░्рдордиीрдХो 7.18 рдЕрд░рдм рдЕрдорд░ीрдХी рдбॉрд▓рд░ рдХे рд╕ाрдоाрди рдХा рдиिрд░्рдпाрдд рдХिрдпा рдФрд░ рдЬрд░्рдордиी рд╕े 11.58 рдЕрд░рдм рдЕрдорд░ीрдХी рдбॉрд▓рд░ рдХी рд╡рд╕्рддुрдУं рдХा рдЖрдпाрдд рдХिрдпा рдЧрдпा।рдЬрд░्рдордиी рднाрд░рдд рдоें рдиिрд╡ेрд╢ рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ेрд╡िрджेрд╢ी рдк्рд░рдд्рдпрдХ्рд╖ рдиिрд╡ेрд╢рдХों рдоें рд╕ाрддрд╡ें рд╕्рдеाрди рдкрд░ рд╣ै। рдЕрдк्рд░ैрд▓ 2000 рд╕े рджिрд╕ंрдмрд░ 2017 рддрдХ рднाрд░рдд рдоें рд╕ंрдЪрдпी рдЬрд░्рдорди рдПрдлрдбीрдЖрдИ 10.71 рдЕрд░рдм рдбॉрд▓рд░ рдпा рдХुрд▓ рдПрдлрдбीрдЖрдИ рдХा 2.91% рд╣ै।
рдЬрд░्рдордиी рдоें 15,000 рд╕े рдЕрдзिрдХ рднाрд░рддीрдп рдЫाрдд्рд░ рд╣ैं рдФрд░ рдХрд░ीрдм 800 рдЬрд░्рдорди рдЫाрдд्рд░ рднाрд░рдд рдоें рдкрдв़ рд░рд╣े рд╣ैं рдпा рдЕрдкрдиी рдЗंрдЯрд░्рдирд╢िрдк рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं। (2017)।рдЬрд░्рдордиी рдоें рднाрд░рддीрдп рдиाрдЧрд░िрдХों рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा 108,000 рд╣ै (рдЬрд░्рдордиी рдХा рдЖंрддрд░िрдХ рдоंрдд्рд░ाрд▓рдп, 2017) рдФрд░ рдЬрд░्рдордиी рдоें рдкीрдЖрдИрдУ рдХी рд╕ंрдЦ्рдпा рд▓рдЧрднрдЧ 73,000 рд╣ै, рдЗрдирдоेंрдоुрдЦ्рдп рд░ूрдк рд╕े рддрдХрдиीрд╢िрдпрди, рдЫोрдЯे рд╡्рдпрд╡рд╕ाрдпी/рд╡्рдпाрдкाрд░ी рдФрд░ рдирд░्рд╕ें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ैं।
UPSC CSE (IAS) рдоुрдЦ्рдп рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдк्рд░рднाрд╡ी рдЙрдд्рддрд░ рдХैрд╕े рд▓िрдЦें ?
UPSC рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХे рд▓िрдП рдПрдХ рд╕ीрдоिрдд рдЕрд╡рдзि рдоें рд╕ंрд░рдЪिрдд рдФрд░ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рд╕ाрдордЧ्рд░ी рдХो рдвूंрдврдиा, рдпрд╣ рдПрдХ рдРрд╕ा рдХाрд░्рдп рд╣ै рдЬो рдмрд╣ुрдд рд╣ी рдХрдаिрди рд╣ै। рд╕рдЯीрдХ рд╣ोрдиे рдХे рд▓िрдП рдЖрдк рдЗрддрдиा рд╡िрд╢ाрд▓ рдкाрда्рдпрдХ्рд░рдо рдХो рдПрдХ рд╕ीрдоिрдд рд╕рдордп рдкрд░ рдкूрд░ा рдирд╣ीं рдЬ्рдЮाрдд рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं।
рдорди рдХी рд╣ी рд╕рдордЭрджाрд░ी рдФрд░ рд╕рд╣рдЬрддा рдЖрдкрдХी рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рд╣ॉрд▓ рдоें, рдПрдХ рд╕рдЯीрдХ рдЙрдд्рддрд░ рд▓िрдЦрдиे рдоें рдЖрдкрдХी рдорджрдж рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं। рдЗрд╕ рд▓ेрдЦ рдоें, UPSC рд╕िрд╡िрд▓ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдк्рд░рднाрд╡ी рдЙрдд्рддрд░ рд▓िрдЦрдиे рдФрд░ рдоाрдирд╕िрдХ рд░ूрдк рд╕े рддैрдпाрд░ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдХुрдЫ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╡िрд╖рдпों рдкрд░ рдмाрдд рдХрд░ेंрдЧे।
рдпрд╣ рдкैрдХेрдЬ IAS рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा 2018 рдХो рдз्рдпाрди рдоें рд░рдЦрдХрд░ рд╕ंрдХрд▓िрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै। рдпрд╣ рдкैрдХेрдЬ рдЕрдн्рдпрд░्рдеिрдпों рдХो рдЙрдЪिрдд рдоाрд░्рдЧрджрд░्рд╢рди рдк्рд░рджाрди рдХрд░рддा рд╣ै рддрдеा рдЙрдирдХो рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдХे рд▓िрдП рд░рдгрдиीрдд рдмрдиाрдиे рдоें рд╕рд╣ाрдпрддा рдк्рд░рджाрди рдХрд░рддा рд╣ै рддрдеा рд╕ाрде рд╣ी рд╕ाрде рдЙрдирдХे рдЖрдд्рдорд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рдоें рд╡ृрдж्рдзि рднी рдХрд░рддा рд╣ै। рдЗрд╕ рдкैрдХेрдЬ рдоें 10 рдЯेрд╕्рдЯों рдХा рд╕ंрдХрд▓рди рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै рдФрд░ рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдЯेрд╕्рдЯ рдоें 100 рдк्рд░рд╢्рди рд╣ैं | рдЗрд╕рдХे рд▓िрдП рдЖрдк рдк्рд▓ेрд╕्рдЯोрд░ рд╕े Parmanand Divya Jyoti NGO App рдбाрдЙрдирд▓ोрдб рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ै рдЬो рдЖрдкрдХी рд╕्рдЯрдбी рдоें рдорджрджрдЧाрд░ рд╕िрдз्рдж рд╣ोрдЧा.
рдПрдХ рд╕рдЯीрдХ рдЙрдд्рддрд░ рд▓िрдЦрдиे рдХे рд▓िрдП, рдЬाрдирдХाрд░ी рдЕрд░्рдЬिрдд рдХрд░рдиे рдХे рдЕрд▓ाрд╡ा рдФрд░ рдХोрдИ рд╡िрдХрд▓्рдк рдирд╣ीं рд╣ै। рдЧрдгिрдд рд╕рд░рд▓ рд░рд╣рддा рд╣ै рдЬрдм рддрдХ рдХी рдЖрдкрдХो рдЙрд╕े рд╣рд▓ рдХрд░рдиे рдХा рддрд░ीрдХा рдоाрд▓ूрдо рд╣ोрддा рд╣ै рдпा рдЕрдЧрд░ рдЖрдкрдХो рдЙрд╕рдХा рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдирд╣ीं рдоाрд▓ूрдо рддो рдЖрдк рдЗрд╕े рд╕рд╣ी рддрд░ीрдХे рд╕े рд╣рд▓ рдирд╣ीं рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं। рдХोрдИ рд▓ेрдЦрди рдХौрд╢рд▓ рдпा рдоाрдЗंрдб рдЯ्рд░िрдХ्рд╕ рдЖрдкрдХो рд╕िрд╡िрд▓ рд╕ेрд╡ा рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдЙрдд्рддीрд░्рдг рдирд╣ीं рдХрд░рд╡ा рд╕рдХрддी рд╣ै।
рдЕрдкрдиे рджिрдоाрдЧ рдХो рдк्рд░рд╢िрдХ्рд╖िрдд рдФрд░ рд╡िрдХрд╕िрдд рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рд╡िрднिрди्рди рдкुрд╕्рддрдХो рдХो рдкреЭрдиे рдХी рдЬрд░ुрд░рдд рд╣ै рдФрд░ рдЙрдирдоे рд╕े рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╡िрд╖рдпो рдкрд░ рдиोрдЯ рдмрдиाрдиे рдХी рдЖрд╡рд╢्рдпрдХрддा рд╣ै। рд╣рд░ рдЬрд░ुрд░ी рдЪीреЫ рдХे рдиोрдЯ्рд╕ рдмрдиाрдиा рдПрдХ рдФрд░ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдХाрд░्рдп рд╣ै рдЬрдм рдЖрдк UPSC рдХी рддैрдпाрд░ी рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ैं। рдпрд╣ рд░िрд╡िреЫрди рдХे рд╕рдордп рдоें рдЖрдкрдХा рдорд╣рд╡рдд्рдкूрд░्рдг рд╕рдордп рднी рдмрдЪाрдПрдЧा।
рдХрднी-рдХрднी рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рдХाрд░рдгों рдХे рдЪрд▓рддे рдХिрд╕ी рд╡िрд╖рдп рдкрд░ рдЖрдкрдХी рд░ाрдп рдкрдХ्рд╖рдкाрддी рдмрди рдЬाрддी рд╣ै। рдЗрд╕ рддрд░рд╣ рдХी рдкрдХ्рд╖рдкाрддी рд░ाрдп рдкрд░ рдЖрдкрдХो рдЦुрд▓े рджिрдоाрдЧ рдХे рд╕ाрде рдЕрдкрдиे рджोрд╕्рддों рдФрд░ рд╕ाрдеिрдпों рдХे рд╕ाрде рдЪрд░्рдЪा рдХрд░рдиी рдЪाрд╣िрдП। рдпрд╣ рдЖрдкрдХो рд▓рдЧрддा рд╣ै рдХि рдЖрдкрдХा рддрд░्рдХ рдЕрди्рдп рд▓ोрдЧों рд╕े рдЕрд▓рдЧ рд╣ै рдкрд░ंрддु рдПрдХ рд╕्рд╡рд╕्рде рд╡ाрд░्рддाрд▓ाрдк рд╕े рдЖрдкрдХे рдорд╕्рддिрд╖्рдХ рдоें рдЙрд╕ рддрд░्рдХ рдХो рд╕рдоाрд╣िрдд рдХрд░рдиे рдоें рдорджрдж рдХрд░ेрдЧा। рдЬो рдЖрдк рдХрд╣ी рдоिрд╕ рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ोंрдЧे рдЗрд╕рд╕े рдЖрдкрдХो рдкрддा рдЪрд▓ рд╕рдХेрдЧा рдХी рдЖрдкрдХे рдкॉрдЗंрдЯ्рд╕ рдоें рдЬो рдХрдоी рд╣ै рдЙрд╕े рдХैрд╕े рдаीрдХ рдХिрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै।
рдПрдХ рдЕрди्рдп рддрд░ीрдХा рдпрд╣ рднी рд╣ै рдХि рдЖрдк рдПрдХ рд╡िрд╢ेрд╖ рд╡िрд╖рдп рдкрд░ рдЬ्рдЮाрди рдЕрд░्рдЬिрдд рдХрд░ рдХिрд╕ी рдФрд░ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХो рд╕рдордЭाрдП, рдЬो рдЙрд╕ рд╡िрд╖рдп рдХो рд╕рдордЭрдиा рдЪाрд╣рддा рд╣ो рдФрд░ рдЙрд╕ рд╡िрд╖рдп рдкрд░ рдЙрд╕े рдЬ्рдЮाрди рдирд╣ीं।рдПрдХ рддрде्рдп рдпрд╣ рднी рд╣ै рдХि рдЖрдк рдХेрд╡рд▓ рдХिрд╕ी рдХो рддрдм рд╣ी рд╕िрдЦा рд╕рдХрддे рд╣ैं рдЬрдм рдЖрдкрдХो рдЙрд╕ рд╡िрд╖рдп рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рдкूрд░्рдг рдЬाрдирдХाрд░ी рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ो।
рдПрдХ рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖ рдкрд░ рдкрд╣ुंрдЪрдиे рд╕े рдкрд╣рд▓े рдЖрдк рдХिрд╕ी рднी рдкॉрдЗंрдЯ рдкрд░ рдЧрд╣рди рдЕрдз्рдпрдпрди рдХрд░ें। рдЗрд╕рдХे рд▓िрдП рдЕрдзिрдХ рд╕े рдЕрдзिрдХ рд╕्рд░ोрдд рд╕े рд╡िрд╖рдп рдХे рдмाрд░े рдоें рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЬाрдирдХाрд░ी рдЗрдХрда्рдаा рдХрд░ рдЙрди рд╡िрд╖рдпो рдкрд░ рдиोрдЯ рдмрдиा рд▓ें। рдПрдХ рд╕рдЯीрдХ рдЙрдд्рддрд░ рд▓िрдЦрдиे рдХे рд▓िрдП рдЕрдкрдиे рджिрдоाрдЧ рдХा рд╡िрд╕्рддाрд░ рдХрд░рдиा рдПрдХ рдЕрдЪ्рдЫा рдоाрдз्рдпрдо рд╣ै।
рдк्рд░рднाрд╡ी рдЙрдд्рддрд░ рдХे рдмाрд░े рдоें рдпрд╣ рдз्рдпाрди рд░рд╣े рдХि рд╡े рдкीрд╕ рдСрдл рдХेрдХ рдпाрдиि рдЖрд╕ाрди рдХाрд░्рдп рдирд╣ीं рд╣ै, рдЙрдд्рддрд░ рд▓िрдЦрдиे рдХे рд▓िрдП рд╕िрд░्рдл़ рдмुрдирдпाрджी рдЬ्рдЮाрди рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ोрдиा рдкрд░्рдпाрдк्рдд рдирд╣ीं рд╣ै। рдЕрдЧрд░ рдЖрдк UPSC рдХे рдкूрд░्рд╡ рдк्рд░рд╢्рди-рдкрдд्рд░ों рдХो рджेрдЦेंрдЧे рддो рдЖрдкрдХो рдоाрд▓ूрдо рдЪрд▓ेрдЧा рдХि рдПрдХ рдЙрдд्рддрд░ рдХे рд▓िрдП рдХिрддрдиी рдмुрдж्рдзिрд╢ीрд▓рддा рдФрд░ рд╡िрд╖рдпों рдХे рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХी рдЖрд╡рд╢्рдпрдХрддा рд╣ोрддी рд╣ै।
рд╣рд░ рдПрдХ рдк्рд░рд╢्рди рдХे рд▓िрдП рдЙрд╕рдХे рд╕рднी рддрде्рдпों рдФрд░ рдЬाрдирдХाрд░ी рдХा рдкрддा рдХрд░ рд▓ेрдиा рд╣ी рдХाрдлी рдирд╣ीं рд╣ै। рд╕рдмрд╕े рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдмाрдд рдХो рдз्рдпाрди рдоें рд░рдЦрддे рд╣ुрдП рдЙрдд्рддрд░ рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рд▓िрдЦें рдХि рдЬैрд╕े рд╡рд╣ рдЕрдкрдиी рдоुрдЦ्рдп рдмाрдд рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХрд░ рд╕рдХें рдФрд░ рдЙрдд्рддрд░ рдХो рдПрдХ рдл्рд░ेрдо рдоें рдвाрд▓ рд╕рдХें। рдЬिрд╕рд╕े рд╡рд╣ рдЙрдд्рддрд░ рдкрд░ рдз्рдпाрди рдЖрдХрд░्рд╖िрдд рдХрд░ рд╕рдХें। рдпрд╣ рдПрдХ рдЙрдд्рддрд░ рд▓िрдЦрдиे рдХी рд╕рд╣ी рд╢ैрд▓ी рд╣ोрддी рд╣ै। рдЙрдд्рддрд░ рдХो рдЖрд╕ाрди рд╕ी рднाрд╖ा, рд╕्рдкрд╖्рдЯ рд░ूрдк рдоें рд▓िрдЦрдиा рдЪाрд╣िрдП। рдпрд╣ां рдкрд░ рдРрд╕े рд╣ी рдХрдИ рдЕрди्рдп рд╕ुрдЭाрд╡ рджिрдП рдЧрдП рд╣ैं, рдЬो рдЖрдкрдХो IAS рдоुрдЦ्рдп рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рдоें рдк्рд░рднाрд╡ी рдЙрдд्рддрд░ рд▓िрдЦрдиे рдоें рдЖрдкрдХी рдорджрдж рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं। рдЖрдЗрдП рдЬाрдирддे рд╣ै рдЙрди рд╕ुрдЭाрд╡ों рдХो:
рдкрд╣рд▓े 2-3 рдоिрдирдЯ рдоें рдк्рд░рд╢्рди-рдкрдд्рд░ рдХो рдЕрдЪ्рдЫे рд╕े рджेрдЦ рд▓ें рдФрд░ рдЙрди рдк्рд░рд╢्рдиों рдХा рдЪुрдиाрд╡ рдХрд░ें рдЬो рдХि рдЖрдкрдХो рдЖрддे рд╣ो рдЗрд╕े рдХрд░рдиे рдХे рдмाрдж рдЖрдк рдЙрди рдк्рд░рд╢्рдиों рдХो рджेрдЦें рдЬो рдЕрдкрдиे рдкрд╣рд▓े рдЫोреЬ рджिрдП рдеे рдЗрд╕ рдмाрд░ рдЖрдк рдХुрдЫ рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХрд░ рдЙрди рдк्рд░рд╢्рдиों рдХो рд╣рд▓ рдХрд░рдиे рдХी рдХोрд╢िрд╢ рдХрд░ें।рдПрдХ рдЙрдо्рдоीрджрд╡ाрд░ рдХो рдЕрдкрдиे рдк्рд░рд╡ाрднी рдЙрдд्рддрд░ рдХे рд▓िрдП рдмिंрджु рдк्рд░ाрд░ूрдк рдЕрдкрдиाрдиा рдЪाрд╣िрдП рдЕрдЧрд░ рдк्рд░рд╢्рди рдоें рдкैрд░ा рдк्рд░ाрд░ूрдк рдХी рдоांрдЧ рдХी рдЧрдИ рд╣ै, рддो рдЖрдкрдХो рдЙрдд्рддрд░ рдкैрд░ा рдк्рд░ाрд░ूрдк рдоें рд╣ी рджेрдиा рдЪाрд╣िрдП।рд╕рд╡ाрд▓ рдоें рдЙрди рд╢рдм्рджों рдХा рдЪुрдиाрд╡ рдХрд░ें рдЬो рдЖрдкрдХे рдЙрдд्рддрд░ рдХो рд╕्рдкрд╖्рдЯ рдХрд░рдиे рдоें рдорджрдж рдХрд░ рд╕рдХे।
рдЖрдк рдПрдХ рд╕рд░рд▓ рдФрд░ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рднाрд╖ा рдоें, рд╕ंрдЬ्рдЮा рдФрд░ рдХ्рд░िрдпाрдУं рдХा рдЕрдиाрд╡рд╢्рдпрдХ рдк्рд░рдпोрдЧ рдХिрдП рдмिрдиा рд╣ी рдЕрдкрдиे рдЙрдд्рддрд░ рдХो рдкेрд╢ рдХрд░рдиा рд╣ोрдЧा।рдЖрдк рдЕрдкрдиे рдЙрдд्рддрд░ рдоें рд╕рдм/рд╕ाрдЗрдб рд╣ैрдбिंрдЧ рдХो рд╢ाрдоिрд▓ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рдпाрд╕ рдХрд░ें। “рд╕ाрдЗрдб рд╢ीрд░्рд╖рдХ” рдкрд░ीрдХ्рд╖рдХ рдХी рджृрд╖्рдЯि рдХो рдХेंрдж्рд░िрдд рдХрд░рдиे рдоें рдорджрдж рдХрд░ рд╕рдХेрдЧा рдЬो рдЙрди рдмिंрджु рдпा рдкैрд░ा рдоें рд▓िрдЦा рд╣ै। рдЗрд╕ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЕंрдХ рдХी рдУрд░ рдЬो рдЖрдк рдЕрдкрдиे рдЙрдд्рддрд░ рдоें рджेрдиा рдЪाрд╣рддे рд╣ैं।рднाрд░рддीрдп рдк्рд░рд╢ाрд╕рдиिрдХ рд╕ेрд╡ा рдХे рдЬीрдПрд╕ рдкेрдкрд░ -1, 2 рдФрд░ 3 рдХे рдЙрдд्рддрд░ рдоें рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖ рджेрдиा рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै।
рдпрд╣ рд╕рдмрд╕े рдЬ्рдпाрджा рдЬрд░ूрд░ी рдкेрдкрд░ -2 рдФрд░ рдкेрдкрд░- 3 рдоें рд╣ै। рдЖрдк рдЗрд╕рдХी рдЬрдЧрд╣ рдЗрди рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖ рд╢ीрд░्рд╖рдХों рдХा рднी рдЗрд╕्рддेрдоाрд▓ рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ै рдЬैрд╕े рдХि ” рд╡े рдлॉрд░рд╡рд░्рдб ” рдпा ” рдл्рдпूрдЪрд░ рдЕрд╣ेрдб” ।рдЬрд╣ां рднी рдбॉрдпрдЧ्рд░ाрдо рдХी рдЬрд░ुрд░рдд рд╣ो рд╡рд╣ рдЬрд░ूрд░ рдмрдиाрдП рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рднाрд░рдд рдФрд░ рджुрдиिрдпा рдХे рдирдХ्рд╢े рдоें рдпा рднूрдЧोрд▓ рдФрд░ рдЕंрддрд░्рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕ंрдмंрдз рд╡िрд╖рдпों рдоें рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै। рдл्рд▓ो рдЪाрд░्рдЯ рдФрд░ рдЪिрдд्рд░ рдХे рд╕ाрдд рдЖрдк рдПрдХ рд╕ंрдЫिрдк्рдд рд╕्рд╡рд░ूрдк рдоें рдЖрдкрдиे рдЙрдд्рддрд░ рдХो рдкेрд╢ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рдпाрд╕ рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं।
рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░, рдпрд╣ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ै рдХि рдЖрдк рд╕рд╡ाрд▓ рд╕्рдкрд╖्рдЯ рд░ूрдк рд╕े рдкреЭे, рд╡िрд╖рдп рдХा рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХрд░ рд╕рдХे। рдЕрдкрдиे рдЕрдз्рдпрдпрди рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдЖрдк рдЬिрддрдиा рдЬाрдирддे рд╣ैं рдЙрд╕рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ें। рдЙрдо्рдоीрдж рд╣ै рдХि рдЗрд╕ рд▓ेрдЦ рд╕े IAS рдоुрдЦ्рдп рдкрд░ीрдХ्рд╖ा рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рдЙрдкрдпोрдЧी рдЬाрдирдХाрд░ी рдЖрдкрдХो рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ो рдЧрдИ рд╣ोрдЧी।

рдпрд╣ рдЖрд░्рдЯिрдХрд▓ рдЖрдкрдХो рдХैрд╕ा рд▓рдЧा рдХрдоेंрдЯ рдХрд░ рдХे рдЬрд░ुрд░ рдмрддाрдпे рдФрд░ рдм्рд▓ॉрдЧ рдХो рд╕рдм्рд╕рдХ्рд░ाрдЗрдм рдЬрд░ुрд░ рдХрд░े
рдоुреЪрд▓рдХाрд▓ рдХा рдЗрддिрд╣ाрд╕ - рд╢ाрд╣рдЬрд╣ाँ рддрдеा рдФрд░ंрдЧрдЬेрдм
рдоुрдЧрд▓рдХाрд▓ рдХा рдЗрддिрд╣ाрд╕ - рдЕрдХрдмрд░, рдЬрд╣ांрдЧीрд░ рддрдеा рдиूрд░рдЬрд╣ाँ
рдоुреЪрд▓ рд╡ंрд╢ - рдоुрдЧрд▓рдХाрд▓ рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд - рдмाрдмрд░, рд╣ुрдоाрдпूँ рддрдеा рд╢ेрд░рд╢ाрд╣
рд╡िрдЬрдпрдирдЧрд░ рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп - рдорд╣ाрди рд╕рдо्рд░ाрдЯ рдХृрд╖्рдгрджेрд╡рд░ाрдп
рд▓ोрджी рд╡ंрд╢ рдХी рд╕्рдеाрдкрдиा рддрдеा рдкрддрди
Neno Technology - рдиेрдиो рдЯेрдХ्рдиोрд▓ॉрдЬी рдХी рдЙрдкрдпोрдЧिрддा
рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें :-
рдиेрдиो рдЯेрдХ्рдиोрд▓ॉрдЬी рдХा рд╡рд░्рддрдоाрди рд╕рдордп рдоें рд╕рд░्рд╡ाрдзिрдХ рдк्рд░рднाрд╡ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рд╣ी рджेрдЦрдиे рдХो рдоिрд▓ рд░рд╣ा рд╣ै । рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рдЗрд╕ рддрдХрдиीрдХ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ рдЧोрд▓्рдб рдкाрд░्рдЯिрдХрд▓ рдмैрдХ्рдЯीрд░िрдпा рдЯ्рдпूрдорд░ рд╕ेрд▓्рд╕ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд░ рд░рд╣े рд╣ै, рдЬो рдХैंрд╕рд░ рдХी рд╕рдоूрдЪी рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХो рдмрджрд▓ рджेрдЧी । рдЗрд╕рд╕े рдЯ्рдпूрдорд░ рдХे рдЦрддрд░рдиाрдХ рддрдд्рдд्рд╡ рдХो рд╣ी рдирд╖्рдЯ рдХрд░ рджिрдпा рдЬाрддा рд╣ै । рдЗрд╕рдХे рдЖрд▓ाрд╡ा рд╡िрд╢ेрд╖рдЬ्рдЮ рдРрд╕ी рдХрд▓ाрдИ рдШрдбी рдХे рд░ूрдк рдоें рдЗрд╕ рддрдХрдиीрдХ рдХे рд╡िрдХाрд╕ рдоें рд▓рдЧे рд╣ै, рдЬिрд╕рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдЖрдк рд╕рд╣рдЬ рд╣ी рдЕрдкрдиे рд╢рд░ीрд░ рдХी рддрдоाрдо рдмिрдоाрд░िрдпों рдХा рдкрддा рд╕рд░рд▓рддा рд╕े рд▓рдЧा рдкाрдПंрдЧे । рд░ोрдЧ рдЙрдд्рдд्рдкрди्рди рд╣ोрддे рд╣ी рдЙрд╕рдХा рдкрддा рд▓рдЧ рдЬाрдиे рдФрд░ рдЗрд▓ाрдЬ рд╣ो рдЬाрдиे рд╕े рд╡्рдпрдХ्рддि рдХी рдФрд╕рдд рдЖрдпु рдоें рд╡ृрдж्рдзि рд╣ोрдиा рд╕्рд╡ाрднाрд╡िрдХ рд╣ै ।
рдХंрдк्рдпूрдЯрд░ рдХे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें :
- рдЗрд╕ рдкрдж्рдзрддि рдХा рдк्рд░рднाрд╡ рдХंрдк्рдпूрдЯрд░ рдХे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рднी рдХाрдлो рдХ्рд░рди्рддिрдХाрд░ी рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рд▓ाрдпा рд╣ै । рд╕ुрдкрд░ рдХंрдк्рдпूрдЯрд░ рдХा рдиाрдо рддो рд╢ाрдпрдж рдЕрдкрдиे рд╕ुрдиा рд╣ी рд╣ोрдЧा । рдпрд╣ рдиेрдиो рдЯेрдХ्рдиोрд▓ॉрдЬी рдХा рд╣ी рдПрдХ рдЕрдж्рднुрдд рдкрд░िрдгाрдо рд╣ै । рдмрд╕ рдЗрд╕рдХे рд▓िрдП рдЖрдкрдХो рдХंрдк्рдпूрдЯрд░ рдоें рдХрдиेрдХ्рдЯрд░ рдХे рд░ूрдк рдоें рдиैрдиोрд╡ाрдпрд░ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░рдиा рд╣ोрддा рд╣ै । рдЗрд╕ рд╡ाрдпрд░ рдХे рд▓рдЧрддे рд╣ी рдХंрдк्рдпूрдЯрд░ рдХी рдоेрдоोрд░ी резреж рд▓ाрдЦ рдЧुрдиा рдЬ्рдпाрджा рдмाрдж рдЬाрддी рд╣ै । рд╕ाрде рд╣ी рдЗрд╕ рддрдХрдиीрдХ рдХा рдЗрд╕्рддेрдоाрд▓ рдЕрдм рдХंрдк्рдпूрдЯрд░ рдХी рдЪिрдк рдХे рд╕рд░्рдХिрдЯ рдиिрд░्рдоाрдг рдоें рднी рдХिрдпा рдЬा рд░рд╣ा рд╣ै । рдЬिрд╕рд╕े рдХी рдЕрди्рдп рдЪिрдк рдХे рдоुрдХाрдмрд▓े рдЗрд╕рд╕े рдЕрдЪ्рдЫेрдкрд░िрдгाрдо рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ो । рдЗрд╕ рддрдХрдиीрдХ рдХे рдЙрджрдп рд╕े рдХंрдк्рдпूрдЯрд░ рдЬрдЧрдд рдХो рдПрдХ рдирдИ рдЧрддि рдоिрд▓ी ।
рдЙрдж्рдпोрдЧ рдоें :-
рдЗрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдпрд╣ рддрдХрдиीрдХ рдмрд╣ुрдд рд╣ी рд▓ाрднрдк्рд░рдж рд╣ै рдЬैрд╕े рдЯिрдЯेрдиिрдпрдо рдбाрдИ рдСрдХ्рд╕ाрдЗрдб рдкेंрдЯ । рдпрджि рдЗрд╕े рдиेрдиो рдордЯेрд░िрдпрд▓ рдмрдиाрдХрд░ рдкेंрдЯ рдоें рдоिрд▓ा рджिрдпा рдЬाрдпे рддो рдЙрд╕рдХी рдЪрдордХ рдФрд░ рд╣ाрд░्рдбрдиेрд╕ рдФрд░ рднी рдЕрдзिрдХ рдмреЭ рдЬाрдПрдЧी । рдЗрд╕ рддрд░рд╣ рд╕े рддैрдпाрд░ рдкेंрдЯ рдЕंрддा рд╕ाрдоाрди्рдп рдкेंрдЯ рдХे рдоुрдХाрдмрд▓े рдЬ्рдпाрджा рджिрди рдЪрд▓рддा рд╣ै । рдЗрд╕рдХे рдЖрд▓ाрд╡ा рдХрдкрдбा рдЙрдж्рдпोрдЧ рдоें рднी рдЗрд╕ рдкрдж्рдзрддि рдХा рдЗрд╕्рддेрдоाрд▓ рдХрд░ рдиैрдиोрдмेрд╕्рдб рдХ्рд▓ोрде्рд╕ рдмрдиाрдпे рдЬा рд░рд╣े рд╣ै । рдЗрд╕ рддрдХрдиीрдХ рдХे рдЙрдкрдпोрдЧ рд╕े рддैрдпाрд░ рдХрдкрдбे рдкрд╕ीрдиा рдЖрд╕ाрдиी рд╕े рд╕ोрдЦ рд▓ेрддे рд╣ै । рдЗрддрдиा рд╣ी рдирд╣ीं, рдпрд╣ рдХрдкрдбा рдмाрдЬाрд░ рдоें рдЙрдкрд▓рдм्рдз рдЕрди्рдп рдХрдкреЬों рдХे рдоुрдХाрдмрд▓े рдХрд╣ि рдЕрдзिрдХ рдЯिрдХाрдК рд╣ै















